Təbiət

Şüşə qurbağalar

Şüşə qurbağaları (Centrolenidae) amfibiyalar fəsiləsindəndir. Şüşə qurbağalarının bel nahiyəsi yaşıl rəngdə olsa da, bu fəsiləyə aid qurbağaların çoxunun qarın hissəsi şəffafdır. Onların şüşə qurbağaları adlanmasının səbəbi qarın nahiyəsindən baxdıqda, ürəyi, qara ciyəri, mədə-bağırsaq sistemi daxil olmaqla iç orqanlarının şəffaf dərisi altından görünməsidir. Onlar ağac qurbağasıdır. Yəni ağaclarda, yarpaqların üzərində yaşayırlar. Centrolenidae fəsiləsinin ilk növü Şimal-qərbi Ekvadorda tapılan nümunələrə əsaslanaraq, 1872-ci ildə Marcos Jiménez de la Espada tərəfindən adlandırılan nəhəng Centrolene geckoideumdur ("giant" Centrolene geckoideum). Bir neçə növü isə George Albert Boulenger, Gladwyn Kingsley Noble, Edward Harrison Taylor tərəfindən sonrakı illərdə qeydə alınmışdır. Lakin Hylella yaxud Hyla adlanan ağac qurbağaları cinsi kimi təsvir edilmişdir.

 

1945-ci ildə E. H.Taylor tərəfindən Centrolenidae fəsiləsinə daxil edilməsi təklif edildi. 1950-70-ci illərdə şüşə qurbağalarının çoxu Mərkəzi Amerika, xüsusilə Kosta Rika və Panamada tanınırdı. Cənubi Amerikada növün sadəcə bir azı tanınırdı. 1973-cü ildə John D. Lynch və William E. Duellman, Ekvatorun şüşə qurbağalarının böyük bir revizyonunu nümayiş etdirərək, Centrolenidae növünün zənginliyini xüsusilə And dağlarında cəmləşdiyini göstərmişdir. Şüşə qurbağaları 3-7.5 sm uzuluğunda olan kiçik qurbağalardır. Onlar görünüşcə  Hylidae fəsiləsinin Eleutherodactylus cinsindən olan yaşıl ağac qurbağalarına bənzəyir. Ancaq şüşə qurbağalarının gözləri qarşıya, digər qurbağanın gözləri isə yanlara doğru baxır. Qurbağanın bu növü fosforlu qurbağa növlərindən baş nahiyyəsindəki tünd yaşıl nöqtələrlə ayırd edilir.


Fərqli çoxalma prosesinə malikdirlər. Alimlər qurbağanın həddindən artıq şəffaflığı qarşısındatəəccübləniblər.


Daxili orqanları açıq-aydın görünən şəffaf dərili qurbağaların qarın və döş hissəsini örtən dəri də tamamilə şəffafdır. Bu qurbağaların növünün yeni kəşf olunmasına baxmayaraq, onların nəsli tükənmə təhlükəsi ilə qarşı-qarşıyadır.